Dil sürçmesi deyip geçmeyin
Mehmet . Y. YILMAZ 04 Eylül 2007
DAHA önce bir Başbakan’ın sözlerinin "noktalanarak" gazetelerde yayımlandığına hiç tanık olmamıştım.
İnsan yaşadıkça neler görüyor, demek ki kaderimde bu da varmış.
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın, Uğur Dündar ile yaptığı televizyondan canlı yayımlanan söyleşisinde "çeteler, bürokrasi, asker, meclis, polis, siyasetin içine sızmış. Yargının içine s..mış" dediğini dün gazetelerde okudum. Başbakan noktalı kelimeyi sonra hemen "sızmış" diye düzeltmiş ama iş işten geçmiş bulunuyor. Bunun bir "dil sürçmesi" olduğu çok açık, nitekim gazeteler de öyle değerlendirmiş zaten.
Ama "dil sürçmesi" deyip geçmenin de mümkün olmadığını belirteyim.
Psikanalitik açıdan dil sürçmesi, bilinçdışı öğelerin, bilinç alanına çıkmasına vesile olur çünkü.
Robert W. Crapps, "Tarihsel bilinç" isimli makalesinde bakın ne diyor: "Dil sürçmesi gerçekte bir kaza değildir. O hem bilinç hem de bilinçdışı özellikler taşıyan, kişiliğin ortaya çıkmasını sağlayan bir fonksiyona sahiptir."
Sigmund Freud, araştırmalarında dil sürçmelerine çok geniş yer verir.
Ona göre dil ile aktarılan her bilgi parçacığı içerisinde bilinç dışı öğeler bulunabilir.
Bireyin "kabullenmekte" zorluk çektiği birçok düşünce bilinçdışı mekanizmalar tarafından "örtük" bir şekilde ifade edilir. Dil sürçmeleri de bunun araçlarından biridir.
Amatör bir psikolog gibi tahliller yapmayacağım, bu işi uzmanlarına bırakmam daha doğru olur.
Benim merakımı çeken bu çirkin sözcüğün Erdoğan’ın bilinçaltına nereden girip yerleştiği konusu.
Çocukluğundan kalan bir dil alışkanlığı mı, yoksa yakın arkadaş çevresiyle konuşurken bu tür kelimeleri kullanmaya çok alışmış olması mı?
Biz çocukken bu durum "biber tedavisi" ile çözümlenirdi. Ama bu yaşta edindiği bir alışkanlıksa, tedavisinin hiç de kolay olmadığını söylemem gerek! İşe yakın arkadaş çevresini değiştirmekle başlamalı.
