Haçova Savaşı
24 – 26 Ekim 1596 01 Ocak 1970
Osmanlı ordusunun zaferle biten en büyük meydan savaşlarından birini teşkil eden Haçova Muharebesi, dönemin tarihçileri tarafından Çaldıran ve Mohaç savaşlarından bile daha üstün tutuldu. Osmanlı himayesindeki Eflak Bağdan ve Erdel'de 1593'te meydana gelen karışıklıklar dolayısıyla veziriazam Koca Sinan Paşa'nın isteği doğrultusunda Osmanlı-Avusturya mücadelesi yeniden alevlendi. Savaşın ilk yıllarında Osmanlılar Avusturya kuvvetleri karşısında kayda değer bir başarı sağlayamadıkları gibi stratejik öneme sahip Estergon'u da kaybettiler. Bu nedenle bölgedeki Osmanlı kontrolü tamamen sarsıldı. lll. Murad’ın ölümü üzerine oğlu lll. Mehmed ordunun başında İstanbul'dan hareket etti. Seferin yönü ve harp stratejisi hakkında bir toplantı yapılarak Eğri üzerine yürünmesi kararlaştırıldı ve Eğri Kalesi’nin alınmasından sonra Osmanlı ordusu ileri harekâtını sürdürmek zorunda kaldı. Çünkü Eğri kuşatması sırasında Avusturya Arşidükü Maximilien idaresindeki müttefik kuvvetler Eğri'yi muhasara için harekete geçmişlerdi.
İnancın ve manevi motivasyon gücünün bizzat hissedileceği savaşta, ilk etapta Osmanlı ordusunun kaybedeceği izlenimi uyandı. Klasik savaş düzeni ile çarpışmaya başlayan Osmanlı Ordusu’nın Rumeli kuvvetlerinin bulunduğu sağ kolu saldırılar sırasında dağıldı. Habsburg kuvvetlerinin buradaki hazineleri yağmalamaya başlamaları üzerine Veziriazam İbrahim Paşa geri çekilme hatta padişahı kaçırma planı yaptıysa da Hoca Sadeddin Efendi, padişahın savaş meydanından çekilmesinin kesin bir yenilgiye ve askerin dağılmasına yol açacağını, bu sebeple yeniden toparlanmak için gayret gösterilmesi gerektiğini söyleyerek padişahı ikna edip savaş meydanında kalmasını sağladı. Merkezdeki hizmetli sınıfın Hasburg kuvvetlerini geri püskürtmesi, padişahın savaş meydanını terk etmemesi gidişatı etkileyerek savaşın kaderini değiştirdi. Toparlanan Osmanlı kuvvetleri karşısında müttefik orduları geri çekildi. Savaşın ertesi günü veziriazamlık makamına getirilen Ciğalazade Sinan Paşa'nın yaptırdığı yoklama sonucu Haçova'dan kaçtıkları veya savaşa katılmadıkları tespit edilen askerler Anadolu'da Celali gruplarına katılarak karışıklıkların artmasına yol açtı.
